first

labinsights_nllogo-group
uk-flagnl-flag

Nofalab investeert in applicatie voor mosh/moah-analyses

‘Na de accreditatie kunnen we los gaan’


afbeelding_labinsights
Tijdig inspelen op nieuwe vragen in de markt is onderdeel van Nofalabs groeistrategie. Met oog op de mosh/moah-problematiek is geïnvesteerd in een volautomatische applicatie voor onderzoek naar minerale olieverontreinigingen in food, feed en verpakkingen.

In twaalf jaar tijd van zes naar honderdzestig medewerkers met laboratoria in Schiedam en de Oekraïne. Dan heb je het als contractonderzoeksorganisatie niet slecht gedaan. In Schiedam beschikt de Nofa Group over twee laboratoria aan de Jan van Galenstraat. Op nr. 41 is microbiologie gehuisvest en sinds 2014 het biobrandstoffenlab op 3 x 400 vierkante meter. Het geacquireerde Dr. Bushmeijer, een internationale naam in bulkonderzoek van scheepsladingen plantaardige oliën, vetten biofuels en stortgoed, is hier ook gevestigd. Verder de divisie Nofa Marsac die als marine chemist – gasdokter – schepen en besloten ruimten controleren. Ook assisteert de divisie als veiligheidsdeskundige bij berging van schepen, zoals de Costa Concordia. Analytische chemie zit op nr. 51 en heeft 2 x 1.100 vierkante meter aan laboppervlak. Op de eerste verdieping biedt het kantoor van Marcel Bruggeman, directeur bij Nofalab Laboratoria, zicht op de haven en de klanten die hier laden en lossen. Ze laten de grondstoffen in hun containerschepen onderzoeken. “Onze core is nog steeds de Nuts, Oils en Fats van de begindagen. Het onderzoek op contaminanten als dioxines, pesticiden, zware metalen is daarin een grote en belangrijke tak van sport, naast natuurlijk de kwalitatieve analyses als verzeepbaarheid, peroxides en vrije vetzuren. We doen ook de controle op de reiniging van containerschepen en de logistiek. Dat is onderdeel van ons totaalpakket.”

Foodwatch
De food- en feed markt groeit zo’n 6% per jaar. Nofalab doet het nog wat beter, weet Bruggeman; een kwestie van ‘goed anticiperen op trends in de markt’. Daarom is in contaminantenanalyses geïnvesteerd in een volautomatische applicatie voor onderzoek naar verzadigde en aromatische koolwaterstoffen uit minerale olie: de zogenaamde ‘Mosh/Moah’s’. Ze worden aangetroffen in grondstoffen, voedingsmiddelen en verpakkingsmaterialen. Ze kwamen dit voorjaar in het nieuws, nadat Foodwatch de migratie van deze stoffen vanuit verpakkingen naar levensmiddelen aankaartte. Gerecycled papier of karton is gevoelig voor deze contaminatie. Ze kunnen besmet raken door minerale oliecomponenten uit drukinkten. Met name Moah’s hebben (vermeende) kankerverwekkende eigenschappen. Door de publiciteit schoot de vraag naar Mosh/Moah-analyses omhoog. Supermarktorganisaties willen de onrust wegnemen over de veiligheid van hun verpakkingen. In Duitsland loopt het al een jaar storm met de aanvragen, met Lidl voorop. Nederland zal volgen, verwacht Bruggeman.

afbeelding2_labinsights
Met deze applicatie van Instrument Solutions worden mineral oil saturated hydrocarbons (Mosh) en mineral oil aromatic hydrocarbons (Moah) in één analyserun binnen 30 minuten geanalyseerd.

Aangescherpt
De wetgeving liep achter de feiten aan, valt collega Wim Broer, manager science hem bij. De maximaal toegelaten gehalten mosh/moah lagen naar de huidige inzichten veel te hoog. Uit wetenschappelijke publicaties blijkt bovendien dat de traditionele meting van aromatische koolwaterstoffen via de pak-analyse een onvolledig beeld geeft. “Je mat voorheen alle koolwaterstoffen ineens, niet de onverzadigde en aromatische apart. Via de pak-analyse meet je niet alle aromatische verbindingen, terwijl die toch toxisch zijn voor mens en dier. De ondergrens lag met 400 mg/kg en 300 voor humaan behoorlijk hoog.” Fediol, de Europese Federatie voor oliezadencrush en olieraffinage, bepaalde na de fraudezaak dat dit niet meer dan 50 mg/kg mocht zijn. Nu wordt er volgens Bruggeman in de praktijk 10 mg/kg gehanteerd. “De eisen voor de grenzen zijn met name door Foodwatch aangescherpt, er wordt al alarm geslagen als er bij Lidl in verpakkingen 0,5 mg/kg aan moah zit.” Vetten in levensmiddelen nemen de mosh/moah snel op. “We weten dat aromaten op zich carcinogeen zijn”, zegt Broer. “Alifaten hebben tot C39 invloed op de gezondheid, daarboven niet. Mosh/moah migreren door de verpakking heen en kunnen daar snel ophopen, want voedingsmiddelen zijn een goed absorptiemiddel. Na een paar weken is je karton vrij van mosh/moah en zit het in je product.”

Arbeidsintensief
De geautomatiseerde mosh/moah-applicatie werd dit voorjaar door Instrument Solutions geïnstalleerd. De zomer werd gebruikt voor kalibratie en methode-optimalisatie in aanloop naar de accreditatieprocedure. Precies een jaar geleden begon het lab met handmatige analyses, maar die bleken te arbeidsintensief. “We zijn aan de slag gegaan met Mosh/Moah toen het in Duitsland in het nieuws kwam. Met off-line methodes ben je gevoelig voor contaminaties. Je zit met grotere volumes en moet indampen om te concentreren. Met een geautomatiseerde applicatie is je handling minimaal; je kunt wegen, verdunnen en prikken tegelijk en direct je mosh/moah op je chromatogram meten. Tot 5 mg/kg gaat dat nu heel efficiënt. Eronder moet je in je monstervoorbereiding je oliën en vetten verzepen.”

Blanco
Geautomatiseerd, is wat anders dan eenvoudig. Dat is deze analyse zeker niet. Broer vervolgt: “Er zitten behoorlijk wat kolomschakelingen in de apparatuur. Je lost het monster op, scheidt het met HPLC in aromaten en alifaten en beide fracties gaan naar de GC. Eén kanaal doet de Mosh, het tweede Moah. Dan krijg je twee mooie kookpuntschromatogrammen tussen de C10 en C50. Je kijkt in het bijzonder tussen de C10 en C25, wat op diesel wijst. Daarboven is het smeer- en motorolie.” Wordt een contaminatie gevonden, dan hoeft dat geen opzet te zijn. “Het kan voorkomen dat er een dieselmotor bij het product stond te dampen of dat er smeerproducten tijdens het proces in zijn gekomen. We voegen een interne standaard toe om dat te kwantificeren.” Complicerend is ook de gevoeligheid van de methode. Bij lage concentraties van 10 mg/kg en minder gaan de omgevingscondities een rol spelen in de uitslag. De kleinste dieselverontreiniging in de lucht – Nofalab zit in een havengebied – verstoort het resultaat al. “Het blanco-verhaal hebben we nu onder controle. We houden onder meer de luchtcondities zo contant mogelijk via een speciaal inlaatsysteem. Het instrument is gevoelig genoeg om 0,5 mg/kg te kunnen meten. Nog lager kan alleen onder gecontroleerde omstandigheden als cleanrooms.”

Wetgeving
Het wachten is op groen licht van de RvA. “Na de accreditatie kunnen we los gaan, want het aantal Nederlandse labs dat hiervoor geaccrediteerd is, is gering”, besluit Bruggeman. “Er komen nu al aardig wat monsters binnen via onze vaste klanten. Er is veel vraag naar analyses op specerijen. Met name zwarte peper uit India; de grijzige peper wordt daar met minerale olie gesprayd om het zwart te maken. Voor ingangscontrole van granen wordt de mosh/moah-analyse ook aangevraagd. Het wordt alleen maar meer. Dit wordt wetgeving in 2017. Dit apparaat werkt straks 24/7 en kan 30 of 40 monsters per dag aan.”

Parallelle LC-GC
Met deze applicatie van Instrument Solutions worden mineral oil saturated hydrocarbons (Mosh) en mineral oil aromatic hydrocarbons (Moah) in één analyserun binnen 30 minuten geanalyseerd. De techniek is gebaseerd op een LC-GC-koppeling die is ontwikkeld door het Duitse Axel Semrau. Het systeem maakt LC-GC- metingen mogelijk met een reproduceerbaarheid als een normale split/splitless-injectie in een gaschromatograaf. De gevoeligheid zit op 0.6 mg/kg Mosh. De lineariteit bestrijkt de gehele Mosh-concentratiereeks, zoals die in voeding gevonden is. Het systeem is uitgerust met twee vlamionisatiedetectoren die de Mosh en Moah parallel aan elkaar meten in een enkele run. Dit verdubbelt de monsterdoorvoersnelheid en halveert het verbruik aan oplosmiddel.


“Dit artikel is overgenomen uit het decembernummer van LABinsights”